Łupież skóry głowy to jeden z najczęstszych problemów, z jakimi zgłaszają się do mnie osoby podczas konsultacji trychologicznych. Choć często traktowany jest przede wszystkim jako defekt estetyczny, w rzeczywistości może być sygnałem zaburzenia równowagi skóry głowy.
Widoczne na włosach lub ubraniach łuski są tylko jednym z objawów. Aby skutecznie poradzić sobie z łupieżem, warto najpierw zastanowić się, dlaczego się pojawił i z jakim jego rodzajem mamy do czynienia.
Nie istnieje bowiem jedna uniwersalna pielęgnacja przeciwłupieżowa odpowiednia dla każdego.
Czym właściwie jest łupież skóry głowy?
Zdrowa skóra przez cały czas się odnawia. Komórki naskórka stopniowo przesuwają się ku powierzchni, a następnie ulegają naturalnemu złuszczeniu.
Problem pojawia się wtedy, gdy proces ten zostaje zaburzony i znacząco przyspiesza. W przypadku łupieżu cykl odnowy naskórka może być znacznie krótszy niż w prawidłowo funkcjonującej skórze.
Znaczenie może mieć również zaburzenie mikrobiomu skóry głowy. Jednym z jego naturalnych elementów są drożdżaki z rodzaju Malassezia. Gdy dochodzi do zaburzenia równowagi skóry i ich nadmiernej aktywności, mogą powstawać substancje drażniące, które sprzyjają stanowi zapalnemu i nadmiernemu złuszczaniu.
Dlatego łupież warto traktować nie tylko jako problem widocznych łusek, ale jako objaw tego, że skóra głowy nie funkcjonuje obecnie prawidłowo.
Łupież suchy a tłusty – jak je rozróżnić?
Jednym z najważniejszych elementów skutecznego postępowania jest rozpoznanie rodzaju łupieżu.
Łupież suchy
Najczęściej objawia się:
- drobnymi, jasnymi i sypkimi łuskami,
- widocznym osypywaniem się naskórka,
- uczuciem suchości lub ściągnięcia skóry,
- czasami delikatnym świądem.
Może być związany m.in. z osłabieniem bariery hydrolipidowej skóry.
Łupież tłusty
W tym przypadku łuski są zazwyczaj:
- większe,
- bardziej przylegające do skóry,
- żółtawe,
- połączone z nadmiernym przetłuszczaniem się skóry głowy.
Może pojawić się również intensywniejszy świąd, podrażnienie czy widoczny stan zapalny. Taki obraz może współwystępować m.in. z łojotokowym zapaleniem skóry.
Rozróżnienie rodzaju łupieżu jest bardzo istotne, ponieważ pielęgnacja odpowiednia dla skóry przetłuszczającej się może nie sprawdzić się przy skórze przesuszonej i odwrotnie.
Próba intensywnego „wysuszenia” każdego rodzaju łupieżu może wręcz doprowadzić do pogorszenia kondycji skóry.
Dlaczego pojawia się łupież?
Nie zawsze możemy wskazać jedną konkretną przyczynę. Bardzo często na pojawienie się problemu wpływa kilka czynników jednocześnie.
Znaczenie mogą mieć m.in.:
- nadmierne wydzielanie sebum,
- zmiany w składzie sebum,
- zaburzenie mikrobiomu skóry głowy,
- nieprawidłowo dobrana pielęgnacja,
- zbyt agresywne oczyszczanie skóry,
- niedostateczne oczyszczanie,
- przewlekły stres,
- suche powietrze,
- zmiany temperatury,
- sposób odżywiania,
- indywidualne predyspozycje skóry.
Właśnie dlatego u jednej osoby wystarczy zmiana pielęgnacji, podczas gdy u innej problem będzie regularnie powracał i będzie wymagał szerszej diagnostyki.
Czy stres może powodować łupież?
Stres może mieć istotny wpływ na kondycję skóry głowy.
Przewlekłe napięcie oddziałuje na funkcjonowanie całego organizmu, w tym gospodarkę hormonalną, pracę gruczołów łojowych oraz reakcje zapalne.
Dlatego u części osób można zauważyć charakterystyczny schemat: w okresach dużego stresu nasila się przetłuszczanie skóry, świąd, łupież czy inne problemy skóry głowy.
Nie oznacza to oczywiście, że stres jest jedyną przyczyną łupieżu. Może być jednak jednym z czynników, które wyraźnie nasilają istniejący już problem.
Czy dieta ma wpływ na łupież?
Kondycja skóry głowy jest powiązana również ze stanem całego organizmu.
Nieprawidłowo zbilansowana dieta i niedostateczna podaż składników potrzebnych do prawidłowej regeneracji skóry mogą wpływać na jej funkcjonowanie.
Znaczenie mają m.in. cynk, witaminy z grupy B oraz niezbędne kwasy tłuszczowe.
Nie oznacza to jednak, że samą zmianą diety można „wyleczyć łupież”. Jeśli problem utrzymuje się przez dłuższy czas, warto przede wszystkim ustalić jego rzeczywistą przyczynę.
Szampon przeciwłupieżowy – czy wystarczy?
To jedno z najczęstszych pytań.
Czasami tak, ale nie zawsze.
Preparaty przeciwłupieżowe mogą zawierać składniki ukierunkowane m.in. na ograniczanie namnażania mikroorganizmów odpowiedzialnych za nasilenie problemu czy regulowanie procesu złuszczania skóry.
Najważniejsze jest jednak właściwe dopasowanie preparatu do stanu skóry głowy.
Kupowanie kolejnych szamponów przeciwłupieżowych bez wcześniejszego rozpoznania problemu może przynosić jedynie krótkotrwałą poprawę. Po odstawieniu preparatu łupież powraca, ponieważ działamy na objaw, a nie na przyczynę.
Dlatego szczególnie przy nawracającym łupieżu warto przyjrzeć się skórze głowy dokładniej.
Dlaczego łupież ciągle wraca?
Nawracający łupież jest bardzo częstym problemem.
Jeżeli stosowany kosmetyk jedynie ograniczył widoczne złuszczanie, ale nie została przywrócona równowaga skóry głowy, po pewnym czasie objawy mogą pojawić się ponownie.
W nowoczesnym podejściu do terapii łupieżu zwraca się uwagę nie tylko na samo usunięcie łusek.
Istotne jest również:
- przywrócenie równowagi mikrobiomu,
- odpowiednie oczyszczanie skóry,
- regulowanie wydzielania sebum,
- wspieranie bariery ochronnej naskórka,
- ograniczenie stanu zapalnego,
- dobranie właściwej pielęgnacji domowej,
- identyfikacja czynników nasilających problem.
Dopiero takie kompleksowe podejście pozwala nie tylko poprawić aktualny stan skóry, ale również ograniczyć ryzyko szybkiego nawrotu objawów.
Łupież nie oznacza braku higieny
To jeden z mitów, z którym spotykam się bardzo często.
Osoby z łupieżem czasami zaczynają częściej i znacznie intensywniej myć skórę głowy w przekonaniu, że problem wynika z jej niedostatecznego oczyszczenia.
Tymczasem łupież nie jest oznaką braku higieny.
Co więcej, zarówno zbyt rzadkie oczyszczanie, jak i bardzo częste stosowanie agresywnych produktów może zaburzać naturalną barierę ochronną skóry i pogłębiać problem.
Nie chodzi więc o to, aby myć głowę jak najczęściej. Pielęgnacja powinna być przede wszystkim dopasowana do aktualnego stanu skóry.
Kiedy z łupieżem udać się do trychologa?
Warto rozważyć konsultację trychologiczną, jeżeli łupież:
- utrzymuje się przez kilka tygodni,
- regularnie powraca,
- nie reaguje na stosowane kosmetyki,
- występuje razem z intensywnym świądem,
- powoduje pieczenie lub podrażnienie,
- wiąże się z bardzo intensywnym przetłuszczaniem skóry,
- tworzy grube, przylegające łuski,
- występuje jednocześnie z nasilonym wypadaniem włosów.
W niektórych przypadkach podobne objawy mogą występować również w przebiegu innych problemów dermatologicznych, m.in. łojotokowego zapalenia skóry czy łuszczycy. Wtedy bardzo ważna jest odpowiednia diagnostyka i — jeśli jest taka potrzeba — również konsultacja dermatologiczna.
Masz nawracający łupież? Zacznij od diagnostyki skóry głowy
Jeżeli od dłuższego czasu próbujesz kolejnych szamponów, a łupież nadal powraca, warto zamiast kolejnego kosmetyku najpierw dokładniej przyjrzeć się kondycji skóry.
Podczas konsultacji trychologicznej w Warszawie mogę ocenić stan skóry głowy, przeanalizować problem i pomóc dobrać odpowiednie dalsze postępowanie oraz pielęgnację domową.
Gabinet znajduje się na warszawskim Bemowie.
Jeśli chcesz dowiedzieć się, skąd bierze się Twój problem ze skórą głowy i jak świadomie nad nim pracować, zapraszam na konsultację.
Agnieszka Trępka
Trycholog Warszawa | Hair Solution Center
O problemie łupieżu i współczesnym podejściu do pielęgnacji skóry głowy opowiadałam również na łamach magazynu „Wysokie Obcasy”.
